Maand: juli 2007

J:

De ochtend begon behoorlijk koud, maar wel meteen met uitzicht op de heuvels van Galicië. Alles heerlijk groen, bossen en weilanden. Over een kam liepen we van de ene pas naar de andere. Daarna daalden we af over oude diep in de grond uitgesleten paden, vaak met stenen muurtjes aan de zijkanten en omzoomd door oeroude bomen. Landschap van heer Bommel.

Wat een verschil met de voorgaande dagen, een bergkam overgaan betekent hier vaak een klimaatsverandering. We komen weer veel koeien tegen op ons pad, de dames zijn op weg naar de stal om gemolken te worden, of wandelen doodkalm naar de wei. De dorpjes zijn heel levendig, overal kippen, katten en zelfs mensen. We lopen heel gezellig van het ene kleine dorpje naar het andere.

We logeren bij de boer, hij laadt nu 5 varkens uit. De boerderij is 250 jaar oud en heeft muren van meer dan een halve meter dik. Van binnen is het heel ruim, de gang 3 meter breed, het plafond laag, heel gezellig. Er logeren meer pelgrims, een Belgische vrouw heeft na 1500 km nu zo’n ontsteking aan haar voet, dat het nog maar de vraag is of ze het haalt. Ons schrikbeeld!

———-

Totaal aantal gelopen kilometers na dag 101: 2857 km. (nu in: Rente)

Download (Santiago.kmz) de gelopen route voor Google Earth.

R:

Prima geslapen in de 250 jaar oude boerderij. Maar toen we vertrokken waren boer en boerin nog in ruste, zodat we de buitendeur van de nachtsloten moesten halen en vervolgens over een gemeen puntig hek moesten klimmen.

Het was nevelig, het miezerde soms. Dat is het weer dat het hier meestal is. Maar de zon kwam erdoor en het werd warmer. `s Middags gewoon ouderwets heet. Maar wat is Galicië mooi! Erg groen, dat misten we zo. Maar ook al die eeuwenoude dorpjes, met huizen van leisteen, vaak met ronde hoeken. Volop functionerende dorpen, je slalomt tussen de koeienvlaaien. Een grappenmaker had een pijl in de looprichting op straat gemaakt van paardendrollen.

Ik schat dat we wel 35 dorpjes zijn doorgelopen. De route gaat over de oude verbindingspaadjes, die alleen nog door de lopende en fietsende pelgrims worden gebruikt.

We passeerden Portomarin. Dat is een middeleeuws plaatsje, waar al in 1120 een brug werd gebouwd. Echter, het is in 1962 verdwenen in een stuwmeer, en een nieuw Portomarin werd iets hoger gebouwd. 2 paleizen, een romaanse kerk en nog wat meer werden steen voor steen meeverplaatst. Het resultaat is een sfeerloze verzameling huizen.

We kwamen terecht bij een albergue die gedreven wordt door jonge vrijwilligers van een christelijke organisatie. Toen we vroegen om een kampeerplaats gaf dat wat bevreemding: waarom wilden we niet "bij ons" komen, het was goed, en gratis. Nee, het is geen keus tegen jullie, we slapen gewoon graag in een tent.
Binnen zagen we de projector al klaarstaan. Om 6 uur film over het leven van Jezus (gespijbeld), om 8 uur eten. Maar men is wel uiterst vriendelijk, aardige mensen, we babbelen wat over hun motivatie, de onze om te lopen. 

Om 8 uur dus gegeten, prima, en gezellig. Een zeer oude boerenhoeve, donker, laag, en het enige licht dat binnenviel, door de deur, werd geregeld verduisterd wanneer er een koe voorbijsjokte.
Het was allemaal gratis, maar uiteraard hebben we geld gegeven.

In dit dorp staat kilometerpaal 74. Dus zoveel is het nog naar Santiago. Het zit er bijna op.

———-

Totaal aantal gelopen kilometers na dag 102: 2889 km. (nu in: Ligonde)

Download (Santiago.kmz) de gelopen route voor Google Earth.

R:

Het was een zware dag, het was werken. Dat kwam doordat het een lang traject was, doordat het door vele beekdalen ging en dus veel daalde en steeg, en niet in het minst doordat het zo heet was. Het landschap wordt minder heuvelig en is daardoor niet zo mooi meer. Soms langs de weg, maar toch ook wel door bosjes, van vooral eiken en eucalyptus. De laatste leggen een tapijt op het pad van lange, smalle en kromme bladeren. Maar heel oude dorpjes zoals de laatste dagen, nee, dat werd minder.

We gingen een stempeltje halen in een dorpskerk. Een priester was daar vol enthousiasme het interieur aan het verklaren voor een groepje Spanjaarden. Een rijk interieur voor zo`n eenvoudig kerkje. Het bijzondere was een beeld van een gekruisigde Jezus met 1 arm naar beneden hangend. Helaas kreeg ik de uitleg niet mee. Dat het interieur zo rijk is is typisch voor de camino: eeuwen van passerende pelgrims brachten geld in `t laatje, ook nu nog.

`s Morgens fietste ons een man achterop die de afgelopen nacht in de albergue had geslapen waar wij hadden gekampeerd. Het was een oudere Duitse religionslehrer in een sabbatical jaar, die een stukje camino fietste. Op zijn oude herenfiets, zonder achterlicht en roestig. Hij had een gebloemd kort broekje aan en had tegen de wind een opengeknipte vuilniszak over zijn hoofd getrokken. Daar moest hij zelf ook om lachen maar hij was er gelukkig mee. Wij liepen, hij fietste, en intussen praatten wij over psychologen (waar hij een hekel aan had omdat ze je altijd klem zetten), over Freud, Jung, over sprookjes en over Assepoester. Een boeiende man, maar toch goed dat hij doorfietste want lopen en praten tegelijk is knap vermoeiend.

Onderweg kon je frambozen kopen, 1 euro door een gleufje gooien en een bakje uitzoeken. Heerlijk.

We passeerden Melide waar de camino die langs de noordkust loopt erbij komt. Het was ook vroeger al een pelgrimage-knooppunt want er stonden in de middeleeuwen 4 herbergen om de stroom op te vangen. Op een bankje zitten eten, lang, want moe.

Ons doel was Arzua, want daar was een camping. Eindelijk daar aangekomen blijkt die al jaren opgedoekt. We konden kamperen bij de refugio in het dorp waar we 5 km terug doorkwamen, ja, waar een paar mensen zo lekker met de voeten in de beek zaten, waar we jaloers op waren. Daar dus. Maar nog 5 km en ook nog terug?
Het werd dus een hostal. Jeannette was zo moe dat ze in de lift naar de kamer tegen de drukknopjes aan viel zodat we eerst in de parkeergarage terechtkwamen.

Het is nog 37 kilometer naar Santiago. Dat zouden we in 1 dag kunnen doen, maar liever komen we `s ochtends aan in plaats van aan het eind van de dag. Dus houden we halt kort voor Santiago, om er zaterdag te arriveren. Het zit er bijna op.

Tot slot het volgende.
We melden nu vast dat we voor de dag van aankomst, zaterdag dus, een grapje in petto hebben. Een soort toegift. Misschien snappen sommigen het. Voor de anderen zullen we morgen details bekendmaken.

———-

Totaal aantal gelopen kilometers na dag 103: 2926 km. (nu in: Arzua)

Download (Santiago.kmz) de gelopen route voor Google Earth.

R:

De laatste volle loopdag. Hoewel vol, het was geen heel grote afstand. Het was eerst mistig, daarna zonnig maar niet heel warm. Goed loopweer dus, en het ging dan ook vlot.

Tussen de middag passeerden we de pelgrimsherberg van Pedrouzo. Daar zat al een menigte pelgrims te wachten op toegang, de rugzakken stonden in een lange rij tegen elkaar aan om de volgorde te bepalen. Vol=vol, op gegeven moment kun je er niet meer bij en moet je een hostal zoeken of hopen dat de gemeente een noodonderkomen heeft (tenten, gymzalen, kerken). Lopers gaan voor, fietsers komen er pas in als er niet voldoende lopers zijn. Gelukkig hebben wij een tentje!

Voor `t eerst gebeurd: we zijn elkaar kwijtgeraakt. We haalden Lisa uit Zweden, waar we al veel dagen gelijk mee oplopen en die een nieuw vriendje had: Jésus uit Spanje, in. Jeannette ging naast Lisa lopen, ik naast Jésus. Na een tijdje zagen we de dames niet meer en gingen we zitten wachten bij een waterkraan met bank. Dat duurde een minuut of 20.

We waren er wel wat van geschrokken. Wat te doen als we elkaar echt kwijtraken? Daar maakten we dus, op de laatste dag (!), afspraken over. Zij bleken een tunneltje onder de weg door gemist te hebben door het kletsen. Ze stuitten op een colonne lopers die onafgebroken de verkeerde kant op liep. Leek het, want ze hebben zich toch maar aangesloten.

We kwamen terecht op iets naars. In 1989 is de paus op bezoek geweest in Santiago en om alle belangstellenden te herbergen is een betondorp tegen een helling gebouwd dat nu een vakantiecentrum is. Het is immens groot. Bij de receptie van de camping kregen we een boekwerk met een plattegrond die onbegrijpelijk is. De receptioniste legde ons uit waar het restaurant is, waar de winkel, dit alles in `t Spaans want men spreekt niets over de grens. We hebben kilometers gelopen maar het niet gevonden. Er zijn vrijwel geen gasten (er zijn bungalows, een albergue, huisjes, een hotel, een camping). Er rijden bewakers met portofoons rond in Landrovers om een leeg park te bewaken. Er staan 14 vuilcontainers, in elk ligt een beetje op de bodem. Het is van een diepe troosteloosheid. We hebben wat eten gekocht in een naburig dorpswinkeltje en hebben zelf bij de tent gekookt.

Maar niets kan ons meer iets schelen. Morgenochtend arriveren we in Santiago! Nog 6 km.

Tot slot de beloofde toegift, ik kondigde het gisteren al aan. We bieden onze trouwe meelezers de gelegenheid om ons live in Santiago te zien! Er zijn in de stad een aantal vaste webcams aangebracht. Op een daarvan zullen wij te zien zijn, voor wie dat leuk vindt.

Zoek op internet: http://www.santiagoturismo.com/camaras/. Zoek Praza de Praterias. Klik op: ver camara (see camera, zie je niets, dan is er iets mis met de camera aan de Santiago kant; geen probleem, probeer het later nog eens).

Je ziet een plein, op de achtergrond trappen van de kathedraal, op de voorgrond een fontein. Wij zullen morgen, zaterdag, van 16.55 tot 17.05 uur bij de fontein staan. Je zult ons zien als kleine, houterig bewegende poppetjes. Jeannette draagt een rood fleece met blauwe broek. Ik een grijs fleece met eveneens blauwe broek. Als het koud is of regent, zijn we zo vrij een regenjas aan te trekken. Dan zal Jeannette donkerrood zijn, ik lichtbruin.

Hopelijk doet de webcam het.

———-

Totaal aantal gelopen kilometers na dag 104: 2957 km. (nu in: Monte de Gozo)

Download (Santiago.kmz) de gelopen route voor Google Earth.

De finish in Santiago de Compostela op het Praza de Praterias. Live op de webcam.

———-

Totaal aantal gelopen kilometers na dag 105: 2963 km (nu in: Santiago de Compostela)

Download (Santiago.kmz) de gelopen route voor Google Earth.

R:

Santiago! We zijn er!

De laatste 6 km: eerst naar beneden de Monte de Gozo af, terwijl de stad breed voor ons lag. Over een snelweg, over een spoorbaan, over een ringweg, door buitenwijken, het middeleeuwse centrum in. En toen was daar de kathedraal, ons einddoel. Een beetje bedremmeld ging ik naar binnen, een beetje stilletjes liep ik er rond. Dus dit is `m. Ik voelde me heel erg trots: hier ben ik en ik ben uit Holland komen lopen. Liep onder het altaar een trapje af en zag daar de zilveren kist waarin het gebeente van Jacobus zou liggen.

Ik liep wat verdwaasd door de kerk rond, niet in staat hem goed te bezichtigen, daarvoor was ik te verward. Blij, trots, maar met toch ook met een wat treurig gevoel.

We liepen naar buiten en zochten het pelgrimsbureau op, om onze compostela te halen. Dat is een oorkonde met je naam verlatijnst erop dat je de pelgrimage naar Santiago hebt volbracht. Er stond al een behoorlijke rij lopers en fietsers voor ons, dus lang wachten. Eenmaal aan de beurt gaf ik mijn credential af, waarin onderweg vele stempels zijn gezet ten bewijze van het gepasseerd zijn. Vrijwel iedereen was ergens in Spanje begonnen of hooguit vlak voor de Pyreneeën. Ik kwam dus van zo ver, helemaal gelopen? Hoe was het onderweg geweest? Ik moest me wel blij voelen nu ik er was, of niet? Kortom, ik kreeg bijzondere aandacht en alle spanning van dat moment maakte dat ik bijna in tranen uitbarstte. Gelukkig bijna.

We zochten een hotel, lieten de rugzak er achter en gingen naar de pelgrimsmis. Daaraan voorafgaand worden de nationaliteiten genoemd van alle gearriveerde pelgrims. Ik meende dos peregrinos holandeses op te vangen. Het orgel speelde wel mooi, alle misrituelen gingen langs me heen, ik zat als een zak zand op de bank.

Vervolgens werd het tijd voor een biertje op een terrasje waarbij we allerlei lieden zagen voorbijkomen die we eerder ergens op de camino ook al hadden gezien. Sloffend, verdwaasd rondkijkend, opgewonden, moe, met in de zon verschoten kleren, bungelende waterflessen, stoffige schoenen.

En daarna de beloofde balkonscène: gedurende 10 minuten stonden we bij de fontein, of zaten er op of er voor. Ik wist dat de webcam het deed, want intussen hebben wij naar de zoons gebeld. Die het op het weblog hebben gezet. Is dit alles high tech of niet soms? Drie en een halve maand verslagen die dezelfde dag nog op internet leesbaar zijn, inclusief foto`s, en tot slot een live show.

Morgen sluiten we dit weblog af. We hebben een treinkaartje gekocht voor maandagochtend en zijn misschien woensdag thuis.

J:

Ik vond het heerlijk dat we zo vroeg in de ochtend in Santiago aankwamen. We liepen door doodstille straten naar de gemeentegrens met het bord Santiago, dat we daar nu zelf waren! Verder op weg naar de kathedraal, dronken Spanjaarden die de nacht vrolijk hadden doorgebracht waren ons gezelschap. In de kathedraal waren we de enige, in mijn stinkende klofje, op bergschoenen, met rugzak en in korte broek ben ik trots de hele kerk door gelopen, het was even mijn kerk. Op onze afscheidsochtend had ik een knipperlampje gekregen voor het geval we onverlicht op een drukke weg zouden lopen. Dit lampje heb ik knipperend en wel bij het beeld van Sint Jacob als morendoder gelegd, mijn manier om een kaarsje te branden, uren later deed hij het nog! Kruisvereniging Oost Gelderland stond er luid en duidelijk op. Bij de pelgrimsmis was het zo vol, dat veel mensen moesten staan, waar zie je dat nog. Ik heb lekker met alle gezangen mee gezongen, zonder de tekst te kennen, maar wat geeft dat.

———-

Totaal aantal gelopen kilometers na dag 105: 2963 km (nu in: Santiago de Compostela)

Download (Santiago.kmz) de gelopen route voor Google Earth.

J:

Dit is de laatste bijdrage aan het log, dat is een raar idee.

Toen we vertrokken kon ik me niet voorstellen wat bijna 3000 km lopen betekende, het was gewoon een eindeloze afstand. Het verrassende was dat het heel plezierig is om aan een eindeloze taak te beginnen, elke dag doe je een stukje en ooit zal het wel afkomen. Geen zorgen, geen problemen, gewoon bezig zijn en rondkijken. Ik had gedacht dat ik me ontzettend zou vervelen onderweg, heb ooit het plan gehad om teksten ter overpeinzing mee te nemen. Het bleek echter juist zo heerlijk te zijn om je gedachten maar te laten waaien, niets te bedenken. En de enkele keren dat het erg saai was heb ik lekker lopen zingen, eigen verzonnen deuntjes, radio J. die kon uren aanstaan.

Onze tocht bleek uit 3 delen te bestaan. Het eerste deel, precies de helft tot aan Le Puy, liepen we helemaal alleen. We kampeerden vaak bij een boer of langs een weggetje, ik voelde me een zwerver met een doel. Na Le Puy liepen we ineens tussen vele anderen, dat was even wennen en ik voelde me langzaam aan pelgrim worden. Je blijkt gelijk op te lopen met andere pelgrims, dat schept een band en je kunt eens van gedachten wisselen. Bij de overgang over de Pyreneeën kwamen er ineens heel veel mensen bij, veel jongeren ook. Weer wennen, bovendien kenden we Spanje niet en moesten we onze gewoontes aanpassen, elke dag eten in de restaurantjes bijvoorbeeld. De grootste verandering was de route die ineens rechtuit liep en vaak langs de weg. Ik voelde me nu een echte pelgrim, in het spoor van vele duizenden voor me, vele honderden jaren lang al. De weg was lang en warm en was eindig. Weer liepen we gelijk op met anderen en hadden we leuke ontmoetingen.

Nu is alles voorbij en vind ik het best om weer naar huis te gaan. Pas nu weet ik waarom we dit wilden. We hadden de tijd om een grote reis te maken en wilden niet naar verre landen gaan omdat je dan zolang een kat in een vreemd pakhuis bent. Bovendien wilden we te voet gaan, heel basaal. We wilden langs dorpjes en mensen lopen en onderweg lotgenoten tegenkomen. Dan is er maar 1 route, Santiago.

Het was een heerlijke, onvergetelijke tocht en we zijn trots dat we het zonder problemen en heel gemakkelijk gehaald hebben.

En nu gaan we genieten van een welverdiende oude dag.

R:

Op deze plek willen wij al diegenen die de afgelopen maanden ons hebben gemaild of op het weblog een reactie hebben geplaatst daarvoor danken. Het betekende voor ons even weer contact met thuis en vaak een aanmoediging.

Tot slot bedanken wij zoon Roemer in China voor de administratie van het log. Uiteraard schreven wij de dagelijkse verslagjes, mailden die naar het weblog en maakten wij de foto`s. Maar het aanpassen van de dagelijkse titel, het plaatsen van de foto`s op het log, het bijplaatsen van links, het tonen van de route op Google Earth en het uitvoeren van allerlei correcties, waren zijn werk en dus made in China.

———-

Totaal aantal gelopen kilometers na dag 106: 2963 km. (nu in: Santiago de Compostela)

Download (Santiago.kmz) de gelopen route voor Google Earth.